Generatie Einstein...

Anekdote, gelezen in het tijdschrift Groter Groeien, editie mei 2007:

Vlak voor het avondeten stoeit Hans met zijn zoon. Direct na het eten staat Olaf (6) in de startblokken om weer te ravotten. Op zijn vaders protest dat ze al gestoeid hebben, smeekt Olaf: "Papa, kom nou! Dit is het volgende level!"

Labels: ,

Uitgelezen: Paolo Coelho - 'De Alchemist'

Het is me al vaak gezegd: dit boek moet je echt eens lezen. Men had gelijk, maar ik ook, want ik wachtte tot het moment dat het verhaal me optimaal zou raken. Tot afgelopen week dus.

'De Alchemist' gaat voor mij vooral over het volgen van je passie, je opdracht in het leven, het openstaan voor toevallige gebeurtenissen die je leven een wending geven (Coelho spreekt van tekens). Het uit elk metaal goud kunnen maken, wat wij beschouwen als de kunst van de alchemie, gebruikt Coelho als metafoor voor die opdracht. Het feit dat iedereen je zal vertellen dat het niet kan, zou je niet moeten weerhouden eraan te werken. Werken aan je perpetuum mobile of zoeken naar de pot met goud aan het eind van de regenboog... die reizen zijn op zichzelf al de moeite waard omdat ze je zoveel leren.

(Met mijn neef heb ik als kind eens op een kassarol een tekenfilm zitten maken. We zouden de rol monteren op het draaiende mechaniek van een oude bandrecorder en kijken naar de beelden door een gat in een schoenendoos met een bureaulampje erachter. We wisten al voordat we begonnen dat dat niet zou lukken, maar gingen toch stug door. En hadden zo'n leuke middag, dat ik hem me nu nog kan herinneren.)

Coelho verpakt zijn boodschap in een schitterend, sprookjesachtig verhaal dat associaties oproept met een andere favoriet van me: 'De kleine prins' van Antoine de Saint-Exupéry. De hoofdrolspelers in beide boeken staan onbevangen ten opzichte van hun lot en verwonderen zich oprecht over wat hen overkomt. Het je kunnen blijven verwonderen over de dingen je tegenkomt is een gave die je keer op keer moet heroveren op jezelf. Verhalen, zoals dat over de schaapsherder Santiago, zorgen ervoor dat je dat niet vergeet...

Labels:

Inzicht in autisme

Afgelopen maanden begeleidde ik als redacteur/productiebegeleider Ben Kuijpers bij de totstandkoming van zijn boek 'Begrip door inzicht. Als gedrag op autisme lijkt'.

Ben heeft zelf autisme; hij noemt zichzelf Inzicht Autist. Zijn autisme heeft een grote impact op zijn levensverhaal. In het boek schetst Ben dat indrukwekkende levensverhaal. Hij brengt dat verder tot leven in een aantal persoonlijke gedichten. Ook beschrijft hij zijn zoektocht naar de verklaringen voor en duidelijkheid over zijn gedrag. Vandaaruit beschrijft hij de strategieën die hij zich eigen heeft gemaakt om toch mee te kunnen doen in een voor hem erg moeilijke maatschappij. Ook komen in het boek strategieën aan bod die helpen om mensen met autisme beter te begrijpen en te begeleiden.

Ik wil het boek graag warm aanbevelen: de openheid en de heldere kijk in het hoofd van iemand met autisme maken het tot een heel bijzonder werk.

Aanstaande maandag presenteert Ben zijn boek officieel in Tilburg.

Labels:

Gelezen: 'Impro' - Keith Johnstone

Keith Johnstone is de grondlegger van de theatersport, oftewel het improvisatietheater in wedstrijdvorm. Ik maakte medio negentiger jaren voor het eerst kennis met dit concept bij het toenmalige BRT-televisieprogramma 'Onvoorziene Omstandigheden'. Later smulde ik van het RVU-televisieprogramma 'De Vloer Op' en kon ik De Lama's soms nog net pruimen... In mijn opleiding als leraar maakte ik al kennis met de kracht van improviserend spelen: het helpt je met meer zelfvertrouwen voor een groep je ding te doen.

In 'Impro' vertelt Johnstone over de gedachten achter improviseren voor publiek. Erg boeiend is zijn concept van 'status': door met hoge of lage status te spelen kun je spanning opbouwen in en sturing geven aan een stukje drama. Maar misschien wel het meest interessant aan het boek is het verhaal over de creativiteit die nodig is om te kunnen improviseren. Johnstone betoogt dat we die als kind volop hebben, maar dat het traditionele onderwijs de creativiteit bij kinderen net zo lang onderdrukt tot er niets meer van over is: "Ik ging van school af met (...) een stuk minder spontaniteit dan toen ik erop kwam. Kon onderwijs een negatief effect gehad hebben?" De auteur is daar oprecht woedend over en die boosheid spat van de pagina's.

Erg leuk is het hoofdstuk waarin Johnstone betoogt dat we allemaal vol gekke gedachten zitten. Met ons 'gezond verstand' verstoppen we die voor de ander, bang om niet serieus genomen te worden. We denken namelijk dat de anderen die gekke gedachten niet hebben. En zo houden we een rollenspel in stand, waarmee we ons veel plezier en creativiteit onthouden.

Labels:

Gelezen: 'Beweging in je brein'

Verzorg je regelmatig presentaties, workshops of trainingen? Dan weet je dat een originele oefening, een energizer of een pakkende evaluatie helpt om de aandacht erbij te houden èn om de boodschap beter te laten beklijven. Monique Hampsink en Nanette Hagedoorn geven hiervoor in dit kleurrijk vormgegeven boek zestig werkvormen. De oefeningen worden kort beschreven inclusief stappenplan en variaties. Het boek is daardoor vooral handig als snelle bron (morgen die training... en nog niks leuks bedacht). De meer ervaren trainer zal veel van de werkvormen wel kennen: de denkhoeden van De Bono, de mindmap, het Lagerhuisdebat. Voor hen kunnen de beschreven werkvormen aanleiding zijn door te denken, en zo te komen tot een eigen invulling. Ten slotte is het ook wel een beetje een koffietafelboek dat laat zien hoe mooi ons vak is...

Bestel dit boek bij Managementboek.

Labels:

Gelezen: 'Hoe versier ik het'

"Je weet nooit hoe een koe een haas vangt, vooral niet als die koe een geit kent die een zuster heeft die elke dinsdag met een haas gaat tennissen." Het lijkt een quote uit een boek over netwerken, maar dat is 'Hoe versier ik het' van Jaap Hollander en Jeffrey Wijnberg niet echt.

Het duimdikke, vlot geschreven werkje gaat vooral om het leggen van alledaagse contacten en hoe gemakkelijk dat eigenlijk kan zijn. De mogelijkheden liggen letterlijk op iedere straathoek voor het oprapen. Het is vooral een kwestie van oprechte belangstelling tonen voor die andere persoon.

Toch, ook voor wie de netwerkbril opzet biedt het boekje zeer waardevolle tips. Ook bij het netwerken werkt immers een gemeend compliment, het stellen van goede vragen en het goed observeren van de ander.

In het hilarische deel over leren omgaan met afwijzing herkennen we de provocatieve stijl die het duo later uitwerkte in het meesterwerkje over provocatief coachen: 'Succes is ook niet alles'.

Het boek is niet meer verkrijgbaar in de reguliere handel. Leen dit boek bij een bibliotheek bij jou in de buurt. Of koop het tweedehands.

Labels:

Uitgelezen: 'Succes is ook niet alles'

Stel, je hebt jarenlang gestudeerd om 'iets' te worden. En dan ben je 'het'. Coach bijvoorbeeld. En dan valt er een boek op je tafel met de titel 'Succes is ook niet alles'. Je begint te lezen. Het is lekker brutaal geschreven, met humor... en het gaat over provocatief coachen. De auteurs, Jeffrey Wijnberg en Jaap Hollander, vertellen je dat als je nu eens precies datgene doet wat taboe was tijdens je studie, je sneller en vaker het gewenste effect bereikt.

Het gekke is: je gelooft het. Nog gekker is: je probeert het uit en het werkt. Je hebt een paradigmaverschuiving van de bovenste plank ondergaan. Het boek met de rode pepers op het omslag is daarmee een van de leukste boeken die ik ooit over coaching heb gelezen. Provocatief coachen gaat over weerstand uitdagen bij de cliënt. Of om met John Lydon te spreken: "Anger is an energy." Het gaat om humor die cliënten helpt de eigen problematiek te relativeren. En het gaat om warmte die je creëert om ongestraft speldenprikken uit te kunnen delen.

(Klik hier om dit boek te bestellen bij Managementboek.)

Labels:

Uitgelezen: Paradigma's

Een paradigma is een verzameling regels waarmee we de werkelijkheid interpreteren en doelen formuleren. Die dingen kunnen behoorlijk in de weg zitten als we tot nieuwe ideeen willen komen, willen innoveren. Dat stelt Joel A. Barker in een aardig boek over dit onderwerp: 'Paradigma's, mentale modellen voor de toekomst'. Barker geeft psychologische verklaringen: "We zijn letterlijk niet in staat gegevens te ontdekken die zich recht voor onze neus bevinden." Maar vooral leuk zijn de talloze voorbeelden uit het bedrijfsleven die laten zien dat de grote kans-missers van toen gehinderd werden door hun toenmalige paradigma. Zo zei Thomas J. Watson van IBM in 1943: "Ik denk dat er wereldwijd een markt is voor vijf computers." Barker bewijst overigens zijn gelijk onbedoeld met een aantal uitspraken over de toekomst (gedaan in 1992). Hoewel veel van zijn voorspellingen aan het uitkomen zijn, is de door hem bedoelde gouden toekomst voor glasvezel als distributiemiddel voor data en communicatie volgens mij minder revolutionair gebleken. Wat wil je als een van de regels uit je paradigma is dat je een draadje nodig hebt om informatie te verplaatsen.

(Klik hier om dit boek te bestellen bij Managementboek.)

Labels:

Uitgelezen: 'Gebruik je hersens'

Vat een jaar of tien lezen, studeren en denken samen in een boek van 275 bladzijden... dat moet de zelfopgelegde opdracht geweest zijn toen Jan-Willem van den Brandhof begon aan 'Gebruik je hersens'. Met een vlotte, heldere schrijfstijl, inspirerende citaten en veel aandacht voor praktische tips mag de missie geslaagd genoemd worden. Nieuw voor mij waren onder andere een aantal voorbeelden van de invloed van eetgedrag op het denken, de stimulerende werking van barokmuziek bij denkwerk (ga ik zeker uitproberen) en de theorie rond hersengolven. Onvermijdelijk kort door de bocht is hij met de theorieën van grootheden als De Bono, Covey, Buzan en Vroon, maar dat is allerminst storend. Vroon las ik twintig jaar geleden: een opfrissertje kun je dan best gebruiken. Meer dan dat is ook niet nodig, want ons brein is in staat onvoorstelbaar veel te onthouden. Optimaler gebruik maken van die 1350 gram weefsel onder ons schedeldak zou een basiswaarde moeten zijn voor elke kenniswerker. Toch?

(Klik hier om dit boek te bestellen bij Managementboek.)

Labels: